โอกาสและความท้าทายทางตลาดจากความตกลง ACFTA

ในปีพ.ศ. 2545 ผู้นำอาเซียนและจีนลงนามกรอบความร่วมมือทางเศรษฐกิจอาเซียน – จีน ที่มีเนื้อหาครอบคลุมประเด็นการค้าสินค้า การค้าบริการและการลงทุน และความร่วมมือทางเศรษฐกิจต่าง ๆ หลังจากนั้นในปี พ.ศ.2558 ทั้งสองได้ลงนามพิธีสารเพื่อแก้ไขกรอบความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางด้านเศรษฐกิจและความตกลงที่เกี่ยวข้อง ซึ่งมีผลบังคับใช้ในปี พ.ศ.2559 ต่อมาในปี พ.ศ. 2563 ทั้งสองต่างเห็นพ้องที่จะเริ่มหารือการเปิดตลาดสินค้าเพิ่มเติม โดยร่วมกันพิจารณาปรับปรุงความตกลง ฯ แบบองค์รวม (Holistic Manner) โดยพิจารณาเพิ่มเติมให้ครอบคลุมสาขาอื่น ๆ ด้วย อันได้แก่ การพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ และการลดอุปสรรคอื่น ๆ ที่มิใช่ภาษี เป็นต้น

จีนลดภาษีศุลกากรให้แก่สินค้าของอาเซียนครอบคลุมทั้งสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรม ส่งผลให้สินค้าไทยได้แต้มต่อด้านราคาจึงมีศักยภาพในการแข่งขันเพิ่มขึ้น โดยสินค้าที่จะได้รับประโยชน์จาก ACFTA ได้แก่ ผลิตภัณฑ์มันสำปะหลัง เคมีภัณฑ์อินทรีย์ สารแอลบูมินอยด์ พลาสติกและของที่ทำด้วยพลาสติก ผลิตภัณฑ์ยาบางชนิด หนังฟอก เครื่องจักรบางชนิด และอุปกรณ์เครื่องใช้ทางการแพทย์ เป็นต้น

ทั้งนี้ หาก SME ไทยต้องการใช้ประโยชน์จาก ACFTA ผู้ประกอบการไทยจำเป็นต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขของเกณฑ์ภายใต้กฎว่าด้วยถิ่นกำเนิดสินค้า (Rule of Origin) เนื่องจากหากไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขของเกณฑ์ถิ่นกำเนิดสินค้าได้ ก็จะไม่สามารถใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษี หรือการลดอัตราอากรศุลกากรขณะนำเข้าไปยังประเทศปลายทางที่เป็นภาคีในความตกลง แม้ว่าสินค้าดังกล่าวจะอยู่ในรายการที่ได้รับสิทธิลดอัตราอากรศุลกากรก็ตาม

แนวทางการใช้ประโยชน์จาก FTA ของ SME

ผู้ประกอบการสามารถตรวจสอบได้ด้วยตนเองว่าสินค้าที่ต้องการส่งออก มีคุณสมบัติถูกต้องตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด และได้รับสิทธิลดหย่อน หรือยกเว้นภาษีนำเข้าภายใต้ FTA หรือไม่ ผ่านระบบROVERS (Rules of Origin Verification System)ละเอียดการใช้สิทธิระดับประเทศ (ประเทศคู่ภาคีที่ต้องการนำเข้าหรือส่งออกด้วย ภายใต้กรอบความตกลงต่าง ๆ) สามารถตรวจสอบได้ผ่านฐานข้อมูลพิกัดศุลกากรที่ได้รับสิทธิพิเศษทางภาษี

ความตกลงการค้าเสรี	แบบฟอร์มหนังสือรับรองถิ่นกำเนิดสินค้า
ความตกลงการค้าเสรีอาเซียน-จีน (ACFTA)	Form E